Hệ lụy người thầy phải đối phó với Công văn 5512, giả dối lên ngôi


Hệ lụy người thầy phải đối phó với Công văn 5512, giả dối lên ngôi - ảnh 1

Ảnh minh họa

Chuyện học thật, dạy thật muốn làm được phải có nhiều yếu tố cùng góp sức; từ người dạy, người học; đặc biệt là chế độ thi cử, đãi ngộ cho nhà giáo; các văn bản pháp luật hướng dẫn, chỉ đạo của ngành Giáo dục.

Một văn bản của ngành bám sát thực tế, nội dung dễ hiểu, từ ngữ trong sáng, không đa nghĩa, chỉ có một cách hiểu đúng, sẽ là đòn bẩy thúc đẩy giáo dục và ngược lại.

Từ khi công văn 5512 được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành đến nay, dư luận xã hội chưa hết bàn tán về hệ lụy của nó đối với giáo viên .

Trên khắp các diễn đàn, báo chí, mạng xã hội,… đều có bàn luận về công văn 5512 của Bộ Giáo dục và Đào tạo; khen thì rất ít, chê là chủ yếu.

Nếu bạn gõ vào Google cụm từ “hệ lụy của công văn 5512 với giáo viên” sẽ có ngay 15.200 kết quả trong vòng 0.62 giây; con số đó không phải là tất cả, nhưng nó nói lên nhiều điều, công văn 5512 là vật cản đầu tiên khi thực hiện chương trình mới; vật cản lớn khi thực hiện dạy thật, học thật của giáo viên.

Kế hoạch bồi dưỡng Chương trình giáo dục phổ thông 2018 của Bộ Giáo dục và đào tạo đang và đã triển khai cho giáo viên cả nước; hiện nay có nơi mới hoàn thành mô đun 2, đang tiến hành mô đun 3; có nơi bắt đầu mô đun 4.

Công văn 5512 làm cho giáo viên… không học thật

Trong quá trình học tập, giáo viên phải nộp sản phẩm Kế hoạch bài dạy cho mỗi mô đun; kế hoạch bài dạy lúc đầu theo Công văn 5555/BGDĐT-GDTrH ngày 08/10/2014, nhưng hiện nay, thầy cô phải thực hiện theo Công văn 5512/ BGDĐT-GDTrH ngày 18/12/2020.

Trong thời gian học trực tuyến, người viết đã chứng kiến giáo viên cốt cán gọi tên rất nhiều người, nhưng có rất ít người trả lời; trong số đó có người nhắn lại “máy em hư mic”; phần đa là “bặt vô âm tín”.

Video đang HOT

Tại sao vậy, đơn giản “chương trình bồi dưỡng là môn phụ”, họ bật máy để đó điểm danh, đi làm việc khác hay còn nguyên nhân nào khác?

Một giáo viên chia sẻ thật lòng: “Em thấy cái 5512 (công văn 5512 – người viết) bất hợp lý, chính báo cáo viên cũng biết, mà Bộ không chịu sửa; học cái này thực hiện theo 5512, nên chán, điểm danh cho có, cho xong chuyện; còn kết quả học tập thì… vô tư”.

Việc bắt buộc thực hiện Kế hoạch bài dạy theo Công văn 5512/ BGDĐT-GDTrH khi nộp sản phẩm cuối mỗi mô đun đã làm cho giáo viên nản chí khi tham gia chương trình bồi dưỡng thường xuyên về chương trình mới.

“Học thật vì học cái cần học, học đúng nghĩa, học và hành, học có trải nghiệm, học thật bằng sự thực hành, học để vào đời thật, học để sở hữu thật đúng nghĩa và học để thấy mình đang tồn tại và phát triển.

Nếu học mà dựa trên yêu cầu cần đạt với cốt lõi từng mục tiêu và tham gia hoạt động đúng nghĩa với chuỗi hoạt động logic và hiệu quả thì đó là học rất thật”.[1]

Chương trình bồi dưỡng thường xuyên Chương trình 2018, hướng đến sản phẩm “đầy sạn” như công văn 5512 mà rất nhiều nhà giáo phân tích, đánh giá từ thực tế, liệu giáo viên có học thật?

Công văn 5512 vô hình trung thúc đẩy thị trường… học hộ

Tâm lý “chán”, nên không ít giáo viên tìm người học hộ, có cung là có cầu, dịch vụ học hộ các mô đun cho giáo viên, cán bộ quản lý nở rộ, được đăng tải công khai trên các hội nhóm của giáo viên.

Hệ lụy người thầy phải đối phó với Công văn 5512, giả dối lên ngôi - ảnh 2

Quảng cáo học hộ các mô đun trên mạng xã hội. (Ảnh chụp màn hình do tác giả cung cấp)

Người viết thử liên hệ với một địa chỉ nhận học hộ mô đun, giá bao trọn gói 200.000 đồng/mô đun; kết quả báo “Đạt” mới thanh toán;

Riêng mô đun 4 có nơi đòi giá cao hơn, 600.000 đồng, lý giải vì phải làm 3 sản phẩm theo 5512, dài dòng và rất tốn thời gian.

Công văn 5512 đã hình thành “chợ giáo án”, nay hình thành thêm “chợ học hộ” trên mạng xã hội.

Hệ lụy người thầy phải đối phó với Công văn 5512, giả dối lên ngôi - ảnh 3

Giá học hộ mỗi mô đun từ 200.000 đến 600.000 đồng. (Ảnh do tác giả cung cấp)

Muốn giáo viên học thật, dạy thật, Bộ phải công khai sửa / thu hồi công văn 5512

Có thể kết luận, công văn 5512 đang làm cho giáo viên chán, không học thật; không học thật, không thể dạy thật; kết quả đổi mới chương trình 2018 sẽ sao đây?

Ngày 23/6/2021, Bộ Giáo dục ban hành văn bản số 2613/BGDĐT-GDTrH gửi các Sở Giáo dục về việc triển khai thực hiện chương trình giáo dục trung học năm học 2021-2022. Theo đó, các Phụ lục trong công văn 5512 chỉ là “tài liệu tham khảo”.

Thế nhưng, thực tế, thực tiễn lại khác hoàn toàn, ngay trong mô đun 4, Vụ trưởng Nguyễn Xuân Thành , thuyết minh các bước cần có khi soạn giáo án vẫn theo Công văn 5512; giáo viên nộp sản phẩm vẫn phải theo 5512.

Như vậy, văn bản một đằng, thực hiện một nẻo; chính sự không thống nhất của Bộ đã vô tình gây mất niềm tin của giáo viên với các chỉ đạo của ngành; mất niềm tin là mất tất cả.

Nên chăng, Bộ cần thay đổi ngay các phụ lục trong công văn 5512; những cái gì trùng lặp, không cần thiết nên bỏ; dù chỉ coi đó là tài liệu tham khảo, tài liệu tham khảo cũng phải bám sát thực tế cuộc sống mới có giá trị.

Cùng với đó, chỉ đạo tất cả các địa phương không yêu cầu giáo viên nộp sản phẩm bài học của các mô đun không phải theo công văn 5512.

Trong trường học, thường có câu khẩu hiệu “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương sáng cho học sinh noi theo”; dạy học bằng tấm gương cụ thể của chính giáo viên là phương pháp đơn giản nhất, thành công nhất.

Bộ thẳng thắn thay đổi, sửa chữa những điều chưa hợp lý, cũng là tấm gương sáng cho giáo viên noi theo; giáo viên phải tự sửa mình, tự thay đổi bản thân để thực hiện tốt chương trình 2018.

Học thật phải bắt đầu từ giáo viên. Giáo viên có học thật mới có dạy thật, mới là tấm gương sáng cho học sinh noi theo, học thật được.

Tài liệu tham khảo:

[1]https://giaoduc.net.vn/giao-duc-24h/giao-duc-viet-nam-se-cat-canh-neu-triet-tieu-duoc-thoi-gian-doi-tu-duy-manh-mun-post221607.gd

(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.

Soạn giáo án bài Vợ chồng A Phủ theo mẫu 5512 dài 23 trang, có cách nào rút gọn?

Giáo viên nên xem Kế hoạch bài dạy theo Công văn 5512 như một mẫu giáo án tham khảo thì việc soạn bài sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều.

Ngày 18/12/2020, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Công văn 5512/BGDĐT-GDTrH về việc xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch giáo dục của nhà trường, đưa ra mẫu giáo án mới trong phần Phụ lục IV “Khung kế hoạch bài dạy”.

Có thể nhận thấy, giáo viên tiểu học, giáo viên dạy môn Ngữ văn rất vất vả khi soạn giáo án theo công văn này vì phải soạn nhiều môn và quá dài dòng. Thực tế có giáo viên soạn bài “Vợ chồng A Phủ” (Tô Hoài) dài đến 23 trang (xem tại đây).

Thế nhưng, nếu giáo viên xem Kế hoạch bài dạy theo Công văn 5512 như một mẫu giáo án tham khảo thì việc soạn bài sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Vậy, cơ sở nào để thực hiện điều này?

Linh động soạn Kế hoạch bài dạy theo Công văn 5512

Ngày 5/6/2021, trả lời phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam về Kế hoạch bài dạy theo Công văn 5512/BGDĐT-GDTrH, ông Nguyễn Xuân Thành – Vụ trưởng Vụ Giáo dục trung học, Bộ Giáo dục và Đào tạo chia sẻ những nội dung đáng chú ý như sau.

Thứ nhất, “kịch bản” tổ chức các hoạt động trong bài học cần ngắn gọn, trong đó giáo viên đưa ra các “câu hỏi” hoặc “câu lệnh” rõ ràng về nội dung và sản phẩm (nhìn thấy) mà học sinh phải hoàn thành để “giao việc” và hướng dẫn, kiểm tra, hỗ trợ cho học sinh thực hiện, chứ không phải là chép lại nội dung (ngữ liệu, hình ảnh) từ sách giáo khoa hay các tài liệu khác.

Thứ hai, Khung kế hoạch bài dạy theo mẫu tại phụ lục của Công văn 5512 nhằm gợi ý cho giáo viên cách thiết kế các hoạt động để giao cho học sinh “làm để học”. Đối với mỗi hoạt động định tổ chức, giáo viên phải xác định “trúng”: mục tiêu, nội dung và sản phẩm (các mục a, b, c trong mỗi hoạt động là gợi ý giúp giáo viên thực hiện yêu cầu này nên phải được nêu rất ngắn gọn).

“Khung kế hoạch bài dạy là văn bản hướng dẫn, gợi ý giáo viên làm tốt điều này, không những không “cầm tay chỉ việc” mà giúp cho giáo viên chủ động, sáng tạo trong việc áp dụng các phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực, phù hợp với điều kiện thực tiễn của cơ sở giáo dục”, ông Nguyễn Xuân Thành khẳng định.

Như thế, việc soạn giáo án thế nào do giáo viên quyết định nhưng mỗi bài học phải rõ về mục tiêu bài dạy; thiết bị dạy học và học liệu được sử dụng; tiến trình tổ chức hoạt động dạy học.

Hệ lụy người thầy phải đối phó với Công văn 5512, giả dối lên ngôi - ảnh 4

Sao cứ phải lệ thuộc giáo án theo Công văn 5512? (Ảnh minh họa: Tailieugiangday.com)

Định hướng soạn Kế hoạch bài dạy theo Công văn 5512

Thầy Trần Lê Duy, giáo viên Trường trung học Thực hành – Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh gợi ý cách soạn Kế hoạch bài dạy môn Ngữ văn 6 (chương trình mới) theo Công văn 5512 đầy đủ, ngắn gọn, đảm bảo dạy học theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh. Các môn học khác, giáo viên cũng có thể tham khảo tinh thần của mẫu giáo án này.

Thứ nhất , cốt lõi của giáo án 5512 chính là bốn hoạt động được đề xuất trong mục Tiến trình dạy học, bao gồm:

– Hoạt động mở đầu: khởi động, kích hoạt kiến thức nền, xác định nhiệm vụ học tập;

– Hoạt động hình thành kiến thức mới: hình thành kiến thức, kĩ năng cần thiết để giải quyết nhiệm vụ học tập đã được đặt ra;

– Hoạt động luyện tập: luyện tập, thực hành đề củng cố, thành thục các kiến thức, kĩ năng đã học;

– Hoạt động vận dụng và mở rộng: vận dụng kĩ năng đã học vào giải quyết tình huống tương tự, mở rộng, nâng cao kiến thức, kĩ năng cho học sinh nếu cần.

Từ đó, giáo viên có thể vận dụng linh hoạt mẫu giáo án 5512 sao cho phù hợp với ý đồ dạy học của bản thân, phù hợp với tình hình lớp học của mình. Cụ thể:

Không nhất thiết mỗi bài dạy đều phải có Luyện tập, Vận dụng và mở rộng. Giáo viên có thể dạy một nhóm bài (theo dạng chủ đề) sau đó Luyện tập, Vận dụng tổng hợp dưới nhiều hình thức như tổ chức làm dự án, thực hiện phòng triển lãm…

Bốn hoạt động này không cần phải phân tách rạch ròi. Nếu cảm thấy dạy lí thuyết cần phải gắn với thực hành, dạy lí thuyết đến đâu thực hành đến đó, thầy cô có thể gộp phần Hình thành kiến thức mới với Luyện tập. Nếu cảm thấy phù hợp, giáo viên có thể gộp phần Luyện tập với phần Vận dụng.

Phần Mở rộng cũng không phải lúc nào cũng tổ chức thành hoạt động trên lớp, có thể chỉ cần đơn giản là đề xuất tài liệu để học sinh đọc thêm và thực hiện về nhà, thầy cô có thể kiểm tra hoặc không.

Thứ hai , mẫu giáo án 5512 yêu cầu giáo viên hình dung về sản phẩm học sinh sẽ làm khi thiết kế một hoạt động dạy học, xuất phát từ yêu cầu dạy học phát triển năng lực của chương trình mới, hướng đến câu hỏi: khi học bài này, học sinh sẽ làm được gì?

Năng lực của học sinh cần được định lượng thông qua các hành vi, thái độ của học sinh và những sản phẩm học sinh làm được trong quá trình học tập.

Việc hình dung về sản phẩm học sinh sẽ làm khi thiết kế hoạt động dạy học giúp giáo viên theo sát được yêu cầu phát triển năng lực xuyên suốt quá trình dạy học, tránh được tình trạng theo quán tính quay về cách dạy cũ theo chuẩn kiến thức, kĩ năng.

Tuy vậy, để tránh nặng nề, cần hiểu đúng về khái niệm “sản phẩm”. Sản phẩm là những gì học sinh làm được trong quá trình học tập. Nó không nhất thiết phải là những sản phẩm công phu, phức tạp như bức tranh, mô hình, bài thuyết trình, mà ngay cả những điều nhỏ nhất như câu trả lời của học sinh, câu hỏi học sinh đặt ra, kết quả của hoạt động thảo luận… cũng được tính là sản phẩm.

Thứ ba , tuỳ vào mục đích dạy học và tình hình lớp mà giáo viên có thể vận dụng mẫu giáo án 5512 linh hoạt. Tuy vậy, khi dạy đọc một văn bản, giáo viên có thể đi theo tiến trình sau:

(1) Khởi động: giới thiệu tri thức đọc hiểu (nếu dạy văn bản 1); kích hoạt kiến thức nền về tri thức đọc hiểu (nếu dạy văn bản 2)

(2) Chuẩn bị đọc (trước khi đọc): tổ chức cho học sinh trả lời câu hỏi Chuẩn bị đọc nhằm kích hoạt kiến thức nền về thể loại và chủ đề văn bản sẽ đọc.

(3) Trải nghiệm cùng văn bản (trong khi đọc): cho học sinh đọc văn bản và trả lời các câu hỏi trong khi đọc. Giáo viên có thể làm mẫu kĩ thuật đọc bằng kĩ thuật nói to suy nghĩ (think aloud), nếu cần, để giúp học sinh trả lời các câu hỏi này.

(4) Suy ngẫm và phản hồi (sau khi đọc): tổ chức cho học sinh trả lời các câu hỏi suy ngẫm và phản hồi dưới hình thức cá nhân, nhóm đôi hoặc nhóm nhỏ. Học sinh xem lại tri thức đọc hiểu để trả lời các câu hỏi này.

(5) Tổng kết, củng cố: tổng kết tri thức đọc hiểu về thể loại và những kinh nghiệm đọc rút ra được khi đọc hiểu thể loại. Lưu ý: ở đây ta không tổng kết giá trị nội dung giá trị nghệ thuật (cách dạy cũ) mà là tổng kết về kĩ năng đọc (vì mục tiêu là hình thành cho học sinh kĩ năng đọc hiểu văn bản theo loại thể).

Tài liệu tham khảo:

//giaoduc.net.vn/giao-duc-24h/vu-truong-vu-giao-duc-trung-hoc-giai-thich-mau-giao-an-5512-va-thu-cong-tac-post218343.gd

(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.

Giáo viên vẫn khốn khổ với cách hiểu và triển khai Công văn 4040 Giáo viên là người giảng dạy trực tiếp nhưng luôn ở thế bị động, luôn bị áp đặt thực hiện mà không có quyền chủ động sáng tạo hay thay đổi theo tình hình học sinh Bài viết “Rối tinh rối mù với hướng dẫn “tự học” và…

Chia sẻ

Bài viết liên quan