Việt Nam đề nghị Trung Quốc tìm giải pháp lâu dài cho vấn đề Biển Đông


Cuộc hội đàm giữa Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn và người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị diễn ra hôm nay tại Trùng Khánh, Trung Quốc, bên lề Hội nghị đặc biệt Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – Trung Quốc và Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao hợp tác Mê Công – Lan Thương, theo thông cáo của Bộ Ngoại giao.

Biển Đông là một trong những vấn đề được đề cập trong cuộc hội đàm. Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn đề nghị hai bên tiếp tục thực hiện nghiêm túc nhận thức chung cấp cao, tuân thủ luật pháp quốc tế, nhất là Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS), phát huy vai trò của các cơ chế đàm phán, tìm kiếm giải pháp cơ bản, lâu dài cho vấn đề Biển Đông.

Việt Nam đề nghị Trung Quốc tìm giải pháp lâu dài cho vấn đề Biển Đông - ảnh 1

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn (trái) và Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị trong cuộc gặp tại Trùng Khánh, Trung Quốc, hôm nay. Ảnh: Bộ Ngoại giao.

Hai bộ trưởng nhất trí duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông, cùng các nước ASEAN sớm đạt được Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) thực chất, hiệu quả, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS.

Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn và người đồng cấp Vương Nghị còn nhất trí các biện pháp thúc đẩy quan hệ Việt – Trung như tăng cường giao lưu các cấp, giao lưu nhân dân, triển khai hợp tác phòng chống Covid-19, duy trì trao đổi, hợp tác tại các diễn đàn đa phương, nhất là tại Liên Hợp Quốc và trong khuôn khổ ASEAN .

Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn đề nghị Bắc Kinh tạo thuận lợi cho nông sản, thực phẩm của Việt Nam xuất sang Trung Quốc, nhất là hoa quả trong mùa thu hoạch, sớm hoàn thiện thủ tục mở mới, nâng cấp một số cửa khẩu đường bộ giữa hai nước, triển khai hiệu quả các khoản viện trợ Trung Quốc dành cho Việt Nam và sớm hoàn thành những dự án hợp tác còn vướng mắc.

Ngoại trưởng Vương Nghị khẳng định Trung Quốc mong muốn cùng Việt Nam tăng cường trao đổi chiến lược và tin cậy chính trị, làm sâu sắc hợp tác cùng có lợi, thúc đẩy quan hệ song phương tiếp tục phát triển lành mạnh, ổn định.

Ông cũng cho biết Trung Quốc ủng hộ Việt Nam phòng chống dịch bệnh, trong đó có hợp tác về cung cấp, nghiên cứu và sản xuất vaccine, đồng thời bày tỏ sẵn sàng tăng nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam phù hợp với nhu cầu của thị trường Trung Quốc .

Biển Đông là một chủ đề thảo luận trong khuôn khổ Hội nghị đặc biệt Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – Trung Quốc. Trong Hội nghị lần thứ 19 Quan chức cao cấp ASEAN – Trung Quốc về thực hiện Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (SOM DOC) hôm qua, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng nhận định dù duy trì hòa bình, ổn định, an ninh ở Biển Đông là lợi ích chung của ASEAN và Trung Quốc, các hành động đơn phương vẫn xảy ra, vi phạm quyền hợp pháp của các nước ven Biển Đông, làm gia tăng căng thẳng và xói mòn lòng tin, đi ngược lại các nỗ lực chung của ASEAN – Trung Quốc.

Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng cũng kêu gọi các bên thực hiện nghiêm túc, thiện chí Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và các cam kết đã có, tuân thủ luật pháp quốc tế, UNCLOS, tạo môi trường thuận lợi cho đàm phán, xây dựng Bộ Quy tắc Ứng xử (COC) thực chất, hiệu quả, phù hợp với luật pháp quốc tế và được ủng hộ rộng rãi.

Chuyên gia Mỹ: ‘Biden có thể dung hòa chính sách Biển Đông của Trump và Obama’

Biden có thể dung hòa chính sách không cương quyết nhưng nhất quán của Obama với sự cứng rắn gần đây của Trump về vấn đề Biển Đông, theo chuyên gia Mỹ Poling.

“Tôi không cho rằng chúng ta sẽ thấy nhiều thay đổi trong chính sách của Mỹ về Biển Đông sau khi Biden nhậm chức”, Gregory Poling, giám đốc Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Mỹ, nói tại hội thảo khoa học quốc tế Biển Đông do Việt Nam tổ chức ngày 16-17/11.

Việt Nam đề nghị Trung Quốc tìm giải pháp lâu dài cho vấn đề Biển Đông - ảnh 2

Joe Biden tại California hồi tháng 8. Ảnh: Reuters .

Joe Biden là cựu phó tổng thống dưới thời Obama, vì vậy các chính sách Biển Đông của chính quyền Obama có thể là chỉ dẫn cho phương hướng sắp tới của Biden.

Poling cho rằng chính quyền Obama đã xử lý tệ trong vụ đối đầu Trung Quốc – Philippines tại Bãi cạn Scarborough năm 2012 và đã không làm đủ khi Trung Quốc bắt đầu bồi đắp, cải tạo ồ ạt một số thực thể ở Biển Đông thành đảo nhân tạo từ năm 2014. Tuy nhiên, chính quyền Obama đã thực hiện nhiều nỗ lực gây sức ép quốc tế với Trung Quốc và đã ủng hộ vụ kiện của Philippines về yêu sách “đường lưỡi bò” Trung Quốc đơn phương đặt ra.

“Về vấn đề Biển Đông, chính quyền Obama không làm tốt như một số người nghĩ và cũng không tệ như nhiều người đánh giá”, Poling nói. “Chính quyền Obama đã do dự chấp nhận rủi ro, nhưng đồng thời, cả thế giới đều chậm chạp trong việc nhận ra Trung Quốc sẵn sàng chấp nhận rủi ro đến mức nào”.

Theo ông, chính quyền Trump đã không có động thái nổi bật về Biển Đông trong ba năm qua nhưng đã hành động dồn dập trong 9 tháng gần đây. Hồi tháng 7, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo ra tuyên bố bác bỏ thẳng thừng yêu sách của Trung Quốc tại Biển Đông. Một tháng sau, Bộ Thương mại Mỹ đưa 24 doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc vào danh sách đen, hạn chế khả năng tiếp cận linh kiện Mỹ do họ đã hỗ trợ Bắc Kinh xây đảo nhân tạo. Các quan chức Mỹ cũng tăng cường nêu vấn đề Biển Đông tại các diễn đàn quốc tế và khu vực.

Poling đánh giá mặc dù phần lớn cách tiếp cận cứng rắn của chính quyền Trump được thực hiện trước thềm bầu cử tổng thống Mỹ, chúng được xây dựng bởi các chuyên gia chính sách trong bộ máy chính quyền đã thúc đẩy những nỗ lực như vậy trong nhiều năm.

Dù vậy, chuyên gia cho rằng nên có cách tiếp cận mới về Biển Đông. “Nếu có thể kết hợp giữa những nỗ lực không quá mạnh mẽ nhưng xuyên suốt của chính quyền Obama với thái độ sẵn sàng chọc giận Trung Quốc của chính quyền Trump, chúng ta có thể có một chính sách Biển Đông thành công”, ông nói.

“Chính quyền Biden có thể thực sự làm được điều đó, do toàn bộ phe Dân chủ ở Washington hiện giờ mang quan điểm ‘diều hầu’. Hơn nữa, rõ ràng là đội ngũ của Biden đang dành nhiều thời gian suy tính về vấn đề Biển Đông hơn đội ngũ của Trump đã làm trong ngày đầu nhậm chức”, Poling nhận xét.

Trong chiến dịch tranh cử, Trump nhiều lần lập luận rằng Biden sẽ có chính sách yếu đuối với Trung Quốc. Thực tế, từ một người ủng hộ thúc đẩy quan hệ với Bắc Kinh, quan điểm của Biden đối với Trung Quốc trở nên cứng rắn hơn trong thập kỷ qua. Trong cuộc tranh luận tại vòng bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ hồi tháng hai, Biden từng tuyên bố muốn Trung Quốc hiểu rõ rằng “họ phải chơi theo luật” trên Biển Đông.

Hồi năm 2016, trong một chuyến thăm Australia, Biden từng cam kết rằng Mỹ sẽ “đảm bảo các tuyến đường biển và bầu trời an toàn và rộng mở”. “Tôi đảm bảo với bạn rằng Mỹ sẽ không đi đâu cả. Mỹ sẽ luôn có mặt ở Thái Bình Dương”, ông nói.

Trong tham luận tại hội thảo Biển Đông, Bilahari Kausikan, cựu bí thư thường trực Bộ Ngoại giao Singapore Bilahari Kausikan đánh giá “rõ ràng chính quyền Obama đã miễn cưỡng trong việc có hành động cứng rắn hay đáp trả các hành động khiêu khích của Trung Quốc ở Biển Đông, đặc biệt là trong nhiệm kỳ hai”. “Sự miễn cưỡng này đã dung túng cho hành vi ngày càng hung hăng của Trung Quốc”, ông nói.

Kausikan nhận xét chính quyền Trump đã quyết liệt phản bác yêu sách của Trung Quốc hơn nhiều. “Biden ít khả năng đảo ngược hoàn toàn phương hướng này, nhưng vẫn còn quá sớm để xác định chính quyền Biden sẽ hành động như thế nào ở Biển Đông”, chuyên gia nhận xét.

“Biden là phó tổng thống dưới thời Obama và ông ấy không thể trốn tránh trách nhiệm về những gì đã xảy ra dưới thời Obama. Mọi động thái của Biden sẽ được đối tác cũng như đối thủ xem xét kỹ lưỡng để xem liệu có bất kỳ dấu hiệu yếu ớt nào hay không”, ông nói.

Euan Graham, chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế ở Singapore,
đề cập đến việc trong thời gian gần đây, các nước thuộc nhóm Bộ Tứ (Ấn Độ, Mỹ, Australia, Nhật Bản) đã có các hoạt động chung như tập trận trên biển để gửi đi thông điệp về Biển Đông. Ông cho rằng nên chờ xem chính quyền Biden có tiếp tục thúc đẩy các hoạt động với các nước Bộ Tứ hay không.

“Làm việc với các đồng minh và đối tác là cách bền vững và lâu dài duy nhất để Mỹ duy trì lập trường ở Biển Đông”, Graham nói.

Nguồn cơn khiến châu Á điêu đứng vì lũ lụt Sau những trận lũ hồi tháng 6 và 7, Nobiron, góa phụ 54 tuổi sống gần sông Brahmaputra ở phía bắc Bangladesh, cho biết bà “chẳng còn gì”. “Đời tôi chưa bao giờ phải chịu mất mát vì lũ lớn đến vậy. Ngôi nhà tổ tiên để lại…

Chia sẻ

Bài viết liên quan